Conclusies en aanbevelingen

Participatie van bewoners bij de realisatie van een groen dak blijft vaak beperkt tot de bewoner die zelf een aanvraag doet tot vergroening van het eigen dak. De oppervlakte van een project blijft daardoor vaak beperkt. Bij het project groene daken van het Wijksteunpunt Wonen Zuid is geprobeerd de participatie breder te trekken met de ambitie grote dakoppervlakken in binnentuinen te vergroenen.

Participatie kan allereerst plaatsvinden in het voortraject naar een groen dak. In de planningsfase informeren de initiatiefnemers omwonenden over het plan en vragen om steunbetuigingen voor het idee. Hoe meer enthousiaste omwonenden, hoe overtuigender een verzoek richting verhuurder gepresenteerd kan worden. De participatie heeft hiebij een meningsvormend karakter.

Ook bij de realisatie van een groen dak zijn er kansen voor participatie door omwonenden. Er kan bijvoorbeeld worden gedacht aan sponsoring/financiering van een groen dak door omwonenden. Elke bewoner neemt de kosten van een deel van het dak voor zijn of haar rekening. Hoe meer mensen er sponsor zijn hoe groter het gedeelte van het dak dat vergroent. De participatie is daarmee direct zichtbaar voor de deelnemers. Ook de betrokkenheid van omwonenden zal groter zijn omdat zij zelf hebben bijgedragen aan de realisatie van het dak. Vanwege de lange looptijd van de trajecten voor groene daken is er nog geen mogelijkheid geweest om die model in de praktijk toe te passen.

Als het dak eenmaal is gerealiseerd blijven er kansen voor participatie. Periodiek zullen de daken onderhouden moeten worden en de aard van het onderhoud leent zich vaak uitstekend om dat door de omwonenden gezamenlijk uit te laten voeren.

Zolang het realiseren van groene daken op de bestaande bebouwing nog te weinig perspectiefrijk is, is participatie van omwonenden lastig. Succeskansen zijn van belang om mensen te stimuleren. Corporaties of VvE-beheerders die in gesprek met bewoners over een meerjarenonderhoudsplan alert zijn op bewoners die groene daken willen en dit helpen realiseren kunnen dit beeld ten positieve wijzigen.

Wel blijkt dat omwonenden gevoelig zijn voor het vergroenen van hun uitzicht. Eigenaren kunnen op goodwill rekenen indien dit in overleg met hen tot stand gebracht wordt.

Aanbevelingen

In de loop van het project is het WSWonen Zuid tegen meerdere problemen aangelopen die het realiseren van een groen dak belemmeren. Puntsgewijs gaat het om:
•    De subsidie van stadsdeel is gericht op kleine oppervlaktes en daardoor niet geschikt voor ‘dakwoestijnen’ in winkelgebieden.
•    De door het WSWonen Zuid onderzochte daken zijn groot en door het aantal m2 is het een kostbare aangelegenheid om een groen dak te realiseren.
•    Afhankelijkheid van veel partijen die allemaal moeten meewerken; huurder van dak, verhuurder en/of eigenaar van dak, omwonenden/corporaties.
•    Er zijn veel vooroordelen bij winkeliers/verhuurders, bang voor lekkages en ander ongemak. Een voorbeeld hiervan is dat groene daken daglicht zouden wegnemen.
•    Vaak haakt één van de partijen af of hebben omwonenden geen zin om zoveel stappen te moeten nemen. Er is veel bureaucratie tussen idee en realisatie om te beginnen aan een groen dak.
•    Reden voor dakeigenaren die in eerste instantie positief reageerden is vanwege het feit dat de dakbedekking nog recent is vernieuwd en/of nog niet is afgeschreven. Men beschouwd een groen dak dan als kapitaalvernietiging, omdat dit voor dakvervanging weer verwijderd zal moeten worden.

Het WSWonen Zuid komt tot de volgende aanbevelingen om het realiseren van groene daken te bevorderen:
•    Bij nieuwbouw stimuleren dat er een groen dak wordt gerealiseerd via het traject van de bouwvergunning.
•    Subsidies voor het realiseren van groene daken op uitbouwen inzetten op grotte oppervlakken in plaats van kleine particulier ‘postzegeldaken’.
•    De gemeente kan eigenaren van grote hoeveelheden dakoppervlak (zoals bijvoorbeel de Albert Heijn) op beleidsniveau benaderen om afspraken te maken over vergroening van het totale oppervlak van hun bezit.
•    Bemiddelen bij het realiseren van een groen dak bij het vervangen van dakbedekking of het vernieuwen van daken. De mogelijkheden kan de gemeente signaleren via de vergunningstrajecten.
•    De gemeente kan groene daken direct realiseren op eigen gebouwen. Daarmee wordt groen oppervlak gecreërd en het goede voorbeeld gegeven.
•    In de publiciteit over groene daken is het belangrijk om bij de feiten te blijven. Er zijn voldoende harde voordelen. Het opnemen van niet-bewijsbare voordelen gaat ten kosten van de geloofwaardigheid. Een voorbeeld hiervan is warmte-isolatie voor de woning
•    Door samenwerking met marktpartijen kan er meer aandacht worden gegeven aan groene daken. Daarbij kan gedacht worden aan tuincentra, aannemers of andere partijen in groenvoorziening.

Lees verder

Een ogenblik geduld... de informatie wordt binnengehaald.